Voordelen & nadelen van een VOF (vennootschap onder firma)?

Samen ondernemen? Jaaaa! Een geweldig idee, twee (of meer) mensen en héél veel goesting om samen te knallen. Iemand zegt: start een vennootschap onder firma, een VOF. Eenvoudig opgericht en meer voordelen dan nadelen. Maar is dat wel zo?

Mijn ervaring is dat mensen van alles horen en te goeder trouw beslissen, zonder degelijk geïnformeerd te zijn. Nog voor we in deze materie duiken, geef ik je al meteen mijn allergrootste tip mee: spreek erover met je boekhouder!

Is een VOF een slimme zet? Soms wel, soms niet. In dit artikel kom je alles te weten over de voor- en nadelen, oprichting en stopzetting, boekhouding en belasting bij een VOF. Zo maak je straks de juiste keuze in jóuw situatie. 💪

Wat is een vennootschap onder firma (VOF)?

Wil je samen met vrienden, familie of andere partners ondernemen? Dan is een VOF een relatief eenvoudig vehikel om dat te doen. In tegenstelling tot elk zijn eigen eenmanszaak (niet zo handig) creëer je met een VOF een aparte rechtspersoon. Zo kan je samen naar buiten treden onder één ondernemingsnummer.

Een VOF oprichten doe je met minimaal twee personen. Jullie zijn vennoten én zaakvoerders en kunnen zichzelf een loon uitkeren. Let op, elke vennoot is onbeperkt en hoofdelijk aansprakelijk. Dat wil zeggen: met je hele hebben en houden (privé) en voor 100%, net zoals bij een eenmanszaak.

Maar een VOF is en blijft een vennootschap … en die richt je niet zomaar op. Doe dit alleen als jullie op de lange termijn een bloeiend bedrijf willen opbouwen.

Hoe verschilt een VOF van een eenmanszaak, BV of CommV?

VOF of eenmanszaak?

👉 Bij een eenmanszaak onderneem je alleen en is de winst meteen je loon. Loopt die winst op, dan betaal je ook meer belastingen en sociale bijdragen. Een eenmanszaak is de snelste manier om op te starten én te stoppen. Maar zodra je activiteit serieuzer wordt, is de overstap naar een vennootschap vaak verstandiger.

👉 In een VOF mag je zoveel winst maken als mogelijk, want je kan je eigen loon toch plafonneren. De resterende winst wordt in de vennootschap belast aan een lager tarief en kan je ook nog eens naar je privé trekken op een voordelige manier (zie later). Maar de boekhouding bij een VOF is wel iets complexer en duurder dan die van een eenmanszaak.

VOF of BV?

👉 Een BV kan je perfect alleen oprichten. Deze vorm biedt beperkte aansprakelijkheid en beschermt dus je privébezit (behalve bij grove bestuurdersfouten). Je dient wel je jaarrekeningen neer te leggen, waardoor je cijfers publiek bekend zijn. Voor de oprichting, statutenwijzigingen en stopzetting heb je ook een notaris nodig, net als een financieel plan.

👉 Bij een VOF hoef je geen jaarcijfers neer te leggen. Oprichten of statuten wijzigen kan eenvoudig via publicatie in het Belgisch Staatsblad en zonder tussenkomst van een notaris. Een financieel plan is evenmin verplicht, maar ik raad dit wel sterk aan. Iedereen weet dat blind varen gevaarlijk is …

VOF of CommV?

👉 Een CommV is ook een eenvoudige vennootschapsvorm, maar hier heb je werkende vennoten en stille vennoten. Wel interessant als je samen met je levenspartner een vennootschap opricht en je redelijk wat winst verwacht. Zo kan je de aansprakelijkheid van je partner toch nog beperken.

👉 In een VOF zijn alle vennoten onbeperkt en hoofdelijk aansprakelijk. Deze bedrijfsvorm is vooral geschikt wanneer iedereen actief meewerkt. Een typisch voorbeeld zijn twee vrienden in de bouwsector (bijv. een loodgieter en een schrijnwerker) die samen naar buiten willen komen onder één naam. Dan is een VOF ideaal.

Een VOF oprichten: hoe & wat kost dat?

Een VOF valt dus makkelijk op te richten. Hieronder alle stappen en kosten.

1. Financieel plan opmaken

Een financieel plan is niet verplicht, maar sterk aanbevolen. Zeker als starter kan je dankzij dit plan realistische verwachtingen uittekenen en heb je gezonde doelen om naartoe te werken.

Zit je vandaag nog in een eenmanszaak en begin je goed te boeren? Dan zal je boekhouder je heel waarschijnlijk aanraden om over te stappen naar een vennootschap. En dan is zo’n financieel plan meteen een nuttig denkkader.

2. Statuten opmaken

In de statuten leg je allerlei modaliteiten vast: wie zijn de vennoten, hoe worden beslissingen genomen, wat bij winst, verlies of uittreding?

Je boekhouder zal je hierbij begeleiden of dit (deels) uitbesteden. Belangrijk: ga hier zelf ook grondig door, zodat je perfect weet wat er op papier staat. Dat voorkomt verrassingen achteraf.

3. Publicatie in het Belgisch Staatsblad

De oprichting van je VOF moet worden gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. Dat gebeurt via een officiële neerlegging, waarna je vennootschap juridisch zichtbaar wordt voor de buitenwereld.

4. Activering bij de KBO en desgevallend btw

Na de publicatie wordt je VOF geactiveerd in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO). Je ondernemingsnummer is het nummer waaronder je zaak gekend staat.

Ben je btw-plichtig (al dan niet onder de vrijstellingsregeling), dan moet ook je btw-nummer geactiveerd worden.

5. Wat kost een VOF oprichten? (2026)

Hou rekening met volgende kosten:

• Boekhouderkosten:
  > Oprichting: ± 850 euro excl. btw
  > Financieel plan (optioneel): ± 750 euro excl. btw
• Publicatiekosten Belgisch Staatsblad: 231,90 euro excl. btw
• Activering ondernemingsnummer: 111,50 euro incl. btw
• Activering btw-nummer: 83,49 euro incl. btw

Boekhouding en belasting bij een VOF

In een VOF moeten alle financiële verrichtingen geregistreerd worden. Dat betekent dat je een volwaardige boekhouding bijhoudt en dito balans opmaakt. De jaarrekening hoef je evenwel niet neer te leggen.

Je VOF doet aangifte in de vennootschapsbelasting. Die moet uiteraard wel correct gebeuren. Het standaardtarief bedraagt 25%, maar als je aan bepaalde voorwaarden voldoet, kan je genieten van het verlaagde tarief van 20%.

Na belasting blijft je winst in de vennootschap zitten, maar dat betekent niet dat het daar moet blijven. Je kan die middelen op een fiscaalvriendelijke manier naar jezelf laten doorstromen. In deze blog de meest courante strategieën: Slim geld uit je vennootschap halen.

Je VOF later omzetten naar een BV. Kan dat?

Een VOF omzetten naar een BV kan perfect. Dit is een logische stap wanneer de aansprakelijkheid zwaarder begint door te wegen en extra afdekking belangrijk wordt. Gebeurt vaak in de bouwsector.

Een BV komt naar de buitenwereld toe ook wel geloofwaardiger over. Bovendien kan je bij een BV prima alleen verder als je enige medevennoot wegvalt. Het btw-nummer van je VOF blijft behouden, omdat het om dezelfde rechtspersoon gaat.

Hou er wel rekening mee dat zo’n omzetting meer formaliteiten vraagt. Naast een notaris heb je ook een revisor nodig, die een verslag opstelt over de activa en passiva van de vennootschap. En dat brengt uiteraard extra kosten met zich mee.

Hoe een VOF stopzetten en vereffenen?

Een VOF stopzetten kan makkelijk zonder notaris, maar gaat niet zonder slag of stoot. Wil je alles in één akte regelen, dan is een revisor verplicht om de activa en passiva te controleren. Wil je die kosten vermijden, dan kan je de stopzetting in twee akten doen.

Wat ook vaak wordt vergeten: tijdens de vereffening moet de vennootschap correct worden leeggemaakt of “vereffend”. Wil je met je privé iets van de vennootschap overnemen, zoals die sjieke bedrijfsauto? Dan moet je alsnog btw betalen …

Kortom (en ik herhaal het graag nog eens): een VOF richt je niet vlug-vlug op om “eens te proberen”. Bij elke soort vennootschap is het de bedoeling om op lange termijn te ondernemen. Toch?

Alle succes gewenst! 💪

Extra FAQs -Vennootschap onder firma (VOF)

Kan ik mijn VOF slapend houden?

Je VOF slapend houden betekent niet dat je hem in de kast stopt en er zomaar terug kan uithalen. Je staakt de activiteiten, maar je verplichtingen tegenover de fiscus blijven lopen. Je moet dus wel aangiftes doen, je boekhouder blijft bezig en jij betaalt daarvoor. Je btw-nummer tijdelijk stopzetten kan ook, maar dan zullen investeringen in de voorbije 5 jaar een btw-herziening veroorzaken en dat valt sowieso in je nadeel.

Hoe zit dat met je VOF bij een scheiding?

Belangrijke vraag! Werd je VOF opgericht tussen jezelf en je ex-partner (gehuwd) met gelden uit het gemeenschappelijke privévermogen, dan is je ex-partner enerzijds mede-eigenaar en anderzijds mee aansprakelijk. Maar ook al zit hij/zij voor 1% mee in de zaak, toch heeft hij/zij recht op 50% van de VOF. Net omdat het met gelden uit het gemeenschappelijk privévermogen is opgericht.

Een VOF oprichten in bijberoep: goed idee?

Absoluut! Voor veel bijberoepers is een VOF de ideale oplossing, zeker als je grote winsten begint te draaien. Want in bijberoep zit je sowieso al in een hogere belastingschijf (hier meer over belastingen als zelfstandige in bijberoep). In een VOF kan je je loon plafonneren en hou je je winsten uit die personenbelastingensfeer. Zit je toch gewrongen met die zware aansprakelijkheid (van jou én je partner)? Dan valt een CommV te overwegen.

Groeien als ondernemer én als mens?

Dat is wat we doen bij de #cooldownlevelup community.

Meld je hieronder aan voor onze maandelijkse nieuwsbrief met waardevolle ondernemerstips. Nu eens over je cijfers (zoals in deze blog), dan weer over je soft skills. Heb je een vraag? Dan zijn Karin en Krist maar 1 mailtje verwijderd. 😉

Gratis kennis opdoen en samen groeien?